fbpx

Staat, nasie en kulturele identiteit

Deur on Jul 3, 2019

Nuuskommentaar: 3 Julie

Afrikaners het die Suid-Afrikaanse staat vir so lank regeer dat ons ons identiteit grootliks met die van die staat vereenselwig het. Dit is byvoorbeeld ‘n algemene verskynsel dat baie Afrikaners hulself as “Suid-Afrikaners” beskryf, terwyl hulle eintlik “Afrikaner” bedoel.

Afrikaner identiteit strek oor eeue, en het veel vroeër as die staat “ van “Suid-Afrika” ontstaan. Suid-Afrika is in 1910 as ‘n Britse koloniale skepping gebore, nadat die Britte eers die swart volke en daarna die Afrikaners onderwerp het.

Suid-Afrika is nie ‘n natuurlike land nie, maar eerder ‘n landstreek soos Oos-Afrika of Wes-Afrika, wat uit verskillende volke en lande bestaan. Hierdie kunsmatig saamgestelde staat het egter met die jare op die oog af ‘n permanente karakter gekry. Tog, as mens dieper kyk, is dit nie so nie. Die gebied het in die vorige eeu deur 6 staatkundige modelle gegaan. Die eerste was die Boererepublieke en die kolonies van Kaapland en Natal. Die tweede was die militêre inlywing by Brittanje na 1902. Die derde was die status van selfregering wat in 1907 toegestaan is, en die vierde was toe die unie van Suid-Afrika in 1910 gestig is. Die vyfde was Republiekwording in 1961, en die sesde die 1994 bedeling.

Die gedwonge samevoeging van soveel uiteenlopende gebiede en volke in een staat, het daartoe gelei dat dit feitlik onmoontlik was om Suid-Afrika eenvormig as een land te regeer. Daar was net te veel botsende belange, te groot gebied, en te veel verskille wat oorbrug moes word. Dit is selfs gesê dat om Suid-Afrika as ‘n eenheidstaat te probeer regeer, net so onmoontlik is as om met ‘n sak klippe te probeer swem. Die Britte het eers probeer, daarna die Afrikaners, daarna die Xhosa-geleide Mbeki-ANC, daarna die Zoeloe geleide Zuma ANC, en vandag sukkel die Ramaphosa ANC steeds onsuksesvol.

Die verval van staat is nie net tekenend van die ANC se swak regering nie, maar ook ‘n gevolg van hierdie onmoontlike samestelling van die Suid-Afrikaanse staat. Die Switsers het al eeue gelede geleer dat die beste manier om komplekse state te regeer, is om hulle te desentraliseer sodat elke onderdeel die beste besluite in die lig van sy bepaalde omstandighede kan neem.

Hierteenoor het die opstellers van die Suid-Afrikaanse grondwet, ‘n gewone meerderheidsbestel gekies wat te simplisties is om die kompleksiteite van ‘n uiters heterogene land soos Suid-Afrika te bestuur. Die ANC projek om die multikulturele werklikheid van die land met hulle monokulturele ideologie te omskep in een gestandaardiseerde nasie, stuit teen die rotse van die werklikheid.

Die verval van soveel dorpe en staatsinstellings, saam met die opkoms van soveel nie-staatlike ruimtes soos privaathospitale, privaatdorpe, en gemeenskapsprojekte, wys dat die staat se some al hoe meer langs gedesentraliseerde lyne lostrek. In plaas daarvan dat die staat die werklikheid omskep, begin die werklikheid gaandeweg die staat omvorm in meer bestuurbare dele.

‘n Uiteenlopende nasie kan nie in ‘n eenvormige staat ingedwing word nie. Die staat moet immers die nasie dien, in plaas dat die nasie die staat moet dien.


Laat 'n boodskap

Laat ń boodskap

Jou e-pos adres sal nie gepubliseer word nie. Verpligte velde is gemerk *



Lees verder

Current track

Title

Artist